Süni intellektin bəşəriyyət üçün yarada biləcəyi risklərlə bağlı müzakirələr fonunda XVI əsrdə yaşamış fransız astroloq Nostradamusun təxminən 500 il əvvəl yazdığı sirli dördlük yenidən gündəmə gəlib.
Zekainfo.az xəbər verir ki, Nostradamusun 1555-ci ildə yayımlanan “Les Propheties” əsərindəki bəzi ifadələrin bu gün süni intellekt və insan şüurunun rəqəmsal mühitə köçürülməsi kimi texnologiyalarla əlaqələndirilə biləcəyi deyilir.
Lakin Nostradamusun mətnində kompüter və ya süni intellekt barədə açıq ifadə yoxdur. Bu əlaqə əsrlər sonra verilən müasir şərhlərə əsaslanır.
Müzakirələrin mərkəzində əsərin “IV əsr, 31-ci dördlük” kimi tanınan hissəsi dayanır. Burada “yeni müdrik”, “tənha beyin” və “tələbələri tərəfindən ölümsüzlüyə dəvət olunmaq” kimi ifadələr yer alır.
Nostradamusun bəzi davamçıları “tənha beyin” ifadəsini kompüter və ya maşın zəkası, “ölümsüzlük” anlayışını isə insan şüurunun rəqəmsal şəkildə ötürülməsi kimi şərh edirlər. “Yeni müdrik” ifadəsinin də qabaqcıl texnologiyaya və ya süni intellektə işarə etdiyi irəli sürülür.
Dördlüyün texnologiya ilə əlaqələndirilməsi yeni deyil. Amerikalı hipnoterapevt Dolores Kennon 1989-cu ildə nəşr olunan “Nostradamusla söhbətlər” kitabında bu barədə fərqli təfsir irəli sürüb.
Kennon hipnoz altındakı bir xəstənin Nostradamusla ünsiyyət qurduğunu iddia edərək, dördlükdə gələcəkdə yaşayacaq bir dahinin təsvir olunduğunu bildirib.
Bu təfsirə görə, həmin şəxs zehnini “üzvi kompüterə” köçürəcək və bununla da biliklərinin ölümündən sonra da yaşaması mümkün olacaq.
Elmi sübutlarla təsdiqlənməyən bu iddia süni intellekt və rəqəmsal ölümsüzlüklə bağlı müasir müzakirələr fonunda yenidən gündəmə gəlib.
Süni intellekt sahəsində səsləndirilən son xəbərdarlıqlar da Nostradamusun şeirlərinə marağı artırıb.
Nostradamusun sözügedən dördlüyündə süni intellektin birbaşa təsvir edildiyini göstərən elmi və ya tarixi sübut yoxdur.
Mətnin ifadələri qeyri-müəyyən olduğundan onların müxtəlif dövrlərdə baş verən hadisələrlə əlaqələndirilməsi mümkündür. Nostradamusun davamçıları daha əvvəl onun şeirlərinin 11 sentyabr terroru və Şahzadə Diananın ölümü kimi hadisələri də əvvəlcədən xəbər verdiyini iddia ediblər. Lakin bu əlaqələr əsasən hadisələr baş verdikdən sonra aparılan şərhlərə əsaslanır.